Meer dan drie jaar geleden introduceerde OpenAI ChatGPT, een geavanceerde vorm van generatieve kunstmatige intelligentie die in staat is om teksten te schrijven en complexe vragen te beantwoorden. De opkomst van generatieve AI zorgt voor een snelle verandering in de wereld. Het wordt steeds moeilijker om AI van echtheid te onderscheiden, zoals bijvoorbeeld bij video’s en muziek op platforms als Instagram en Spotify. Steeds vaker komt muziek voort uit AI, en dit heeft geleid tot de term ‘AI-slop’.
Wat is AI-slop?
AI-slop, of simpelweg slop, verwijst naar mediaproducten van lage kwaliteit, zoals teksten en afbeeldingen, die zijn vervaardigd met generatieve AI-technologie. Deze producten worden gekenmerkt door een gebrek aan moeite, logica of doelgerichtheid. Hoewel je er werkelijk alles over kunt vinden, is het nu minder relevant. Net zoals er destijds veel kritiek was op de snelle ontwikkeling van spoorwegen in de 19e eeuw en de aanleg van glasvezelnetwerken in de jaren ’90.
De economische impact van AI
De opkomst van AI heeft een ware revolutie teweeggebracht. De sociale en economische verstoringen zullen aanzienlijk zijn, en de effecten van AI zijn al duidelijk zichtbaar. In de Verenigde Staten bijvoorbeeld, waar de zwakke economie verdoezeld wordt. Al jaren wijst de index voor leidende indicatoren op een op handen zijnde recessie; een daling hiervan heeft sinds 1960 altijd geleid tot een recessie. Zal dit keer weer hetzelfde gebeuren?
Tot nu toe lijkt dat nog niet het geval te zijn. De Amerikaanse economie groeit met 3,9%, en de winsten van de 500 S&P-bedrijven stegen afgelopen kwartaal met meer dan 13%. De werkloosheid is licht gestegen naar 4,4%, maar blijft historisch laag en consumenten blijven besteden. Tijdens Black Friday en Cyber Monday is er een recordbedrag gespendeerd, hoewel de productmix enigszins verschilde van wat gebruikelijk is. Verwacht wordt dat bedrijven de komende twee jaar een versnelling van hun winstgroei tot 14% zullen zien, iets wat sinds de dotcom-bubbel niet meer is voorgekomen in de Amerikaanse economie.
Komen AI-investeringen terug?
Is het mogelijk om de aanzienlijke investeringen in AI terug te verdienen? Ter vergelijking: tijdens de spoorwegrevolutie in de 19e eeuw waren investeringen in spoorlijnen goed voor 3% van het BNP, terwijl glasvezelinvesteringen in de jaren ’90 nooit meer dan 1,4% van het BNP bedroegen. Tot nu toe vertegenwoordigen de investeringen in AI slechts 0,8% van het BNP. Waar de internetbubbel voornamelijk met schulden werd gefinancierd, is dat momenteel anders. Giganten zoals Amazon, Alphabet, Meta, Microsoft en Oracle investeren dit jaar gezamenlijk 400 miljard dollar in AI, grotendeels gefinancierd vanuit hun bestaande kasstromen.
Nieuwe vormen van financiering
Er wordt zeker ook geleend. Zakenbank Morgan Stanley heeft bijvoorbeeld een deal van 30 miljard dollar voor Meta gestructureerd, waarbij de schuld in een speciaal voertuig wordt ondergebracht, buiten de balans. De bank verwacht dat er tegen 2028 voor 800 miljard dollar aan dergelijke transacties zal worden afgesloten. Private kredieten en de obligatiemarkt worden nu steeds vaker bij de AI-revolutie betrokken.
Levensduur van GPU’s en de wapenwedloop
Een andere zorg betreft de levensduur van de kostbare GPU-chips, die doorgaans wordt afgeschreven over een periode van vier tot zes jaar. Dit heeft aanzienlijk invloed op de winstgevendheid. Nvidia meldt dat chips van zes jaar oud nog prima functioneren. De huidige infrastructuur lijkt voor een langere periode geschikt te zijn. Echter, AI begint steeds meer op een wapenwedloop te lijken, waarbij Big Tech, die voorheen als vrijwel monopolisten opereerde, steeds meer concurrenten worden.
Nvidia en de energie-uitdaging
Beleggers hoeven zich echter geen zorgen te maken over Nvidia. De onbetwiste leider in AI meldde onlangs dat er tot eind 2026 maar liefst 500 miljard dollar aan bestellingen openstaat voor Blackwell-, Hopper- en Ampere-chips. Nvidia benadrukt dat de energievoorziening de belangrijkste bottleneck vormt voor verdere groei, omdat er al niet voldoende elektriciteit is om alle datacenters draaiende te houden.
De verspreiding van AI in de economie
AI zal zich als een olievlek over de economie verspreiden. Sectoren zoals energie (elektriciteit, gas, olie, kernenergie), bouw (aanleg van datacenters), infrastructuur, grondstoffen en ruimte (de noodzaak om andere bedrijven plaats te laten maken) zullen allemaal vereist zijn. Bedrijven die AI in hun businessmodel integreren, beginnen al de voordelen te ervaren; de nadelen zijn voor degenen die dat niet doen. De ontwikkeling zal niet soepel verlopen, maar de verstoring die voortvloeit uit AI zal enorm zijn. De jaren ’30 van deze eeuw zouden weleens kunnen uitgroeien tot het decennium van disruptie.
Martine Hafkamp is algemeen directeur van Fintessa Vermogensbeheer. Fintessa is een onafhankelijk en gespecialiseerd vermogensbeheerkantoor in Baarn en heeft twee keer de Gouden Stier gewonnen. Deze publicatie is samengesteld door Fintessa B.V. De in deze publicatie genoemde gegevens zijn ontleend aan betrouwbare bronnen en publiekelijk beschikbare informatie. Deze publicatie bevat beleggingsaanbevelingen, maar dient niet als beleggingsadvies of uitnodiging tot aankoop of verkoop van enige financiële instrumenten. Fintessa B.V. kan niet instaan voor de juistheid en volledigheid van de genoemde feiten, gegevens, meningen en verwachtingen. Fintessa B.V. is een beleggingsonderneming en beschikt over een vergunning op grond van de Wet financieel toezicht. Fintessa B.V. staat onder toezicht van de Autoriteit Financiële Markten en De Nederlandsche Bank. Voor de uitgebreide Disclaimer verwijzen wij naar onze website www.fintessa.nl.
