Rutte belooft koopkracht, welvaartsongelijkheid aan te pakken, maar wil niet zeggen hoe

Image source - Pexels.com


Het kabinet is niet van plan de omstreden bezuiniging van 500 miljoen euro op de jeugdzorg of de ontkoppeling van AOW en minimumloon los te laten. Dat zei premier Mark Rutte woensdag tijdens het debat over zijn verklaring namens de coalitie en de plannen van het kabinet. Hij onderkent dat op termijn de dalende koopkracht van ouderen en de beschikbaarheid van jeugdzorg voor kwetsbare kinderen nader moeten worden onderzocht, evenals vraagstukken op het gebied van vermogensongelijkheid.

Op beide thema’s werd het kabinet dinsdag zwaar aangevallen door de oppositie. De coalitiepartijen maken zich ook zorgen over de koopkrachtgrafieken die het Centraal Planbureau (CPB) en het Nibud hebben gepubliceerd. Daaruit blijkt dat veel groepen hun koopkracht zullen zien afnemen en ouderen het meest. Ook de bezuinigingen in de jeugdzorg zullen velen pijn doen. Op dit punt worden ze gesteund door de gemeenten, die zeggen dat ze op dit moment geen goede zorg kunnen bieden. Zolang de bezuinigingen van kracht blijven, willen ze niet met het kabinet praten over hoe ze de jeugdzorg kunnen verbeteren, schreef Trouw vorige week.

Rutte erkende dat de brede koopkrachtdaling een tegenvaller is waar het kabinet een oplossing voor moet vinden. De afspraak was dat alle groepen gemiddeld zouden moeten verbeteren. “Al kan je dat natuurlijk niet voor iedereen garanderen.” Maar de hoge inflatie, veroorzaakt door de gestegen energierekening en duurdere boodschappen, deed die belofte teniet.

De ‘politieke realiteit’ dwingt het kabinet ook om de oppositie tegemoet te komen, erkende Rutte. De coalitiepartijen VVD, D66, CDA en ChristenUnie hebben een kleine meerderheid in het parlement, maar hebben steun van andere partijen nodig om wetgeving in de Eerste Kamer aan te nemen. Vooral GroenLinks, de PvdA en Ja21 spelen daarin een belangrijke rol omdat zij de coalitie aan een meerderheid kunnen helpen.

Rutte zei dat hij eerst meer duidelijkheid wil van het Centraal Planbureau over inflatieprognoses. De energierekening stijgt fors en ook de boodschappenrekening is duurder geworden. Maar volgens Rutte is het nog te vroeg om te voorspellen of de inflatie het hele jaar door heel hoog zal blijven. Het CPB komt dit voorjaar met een nieuwe raming, op basis waarvan het kabinet de mogelijkheden bepaalt. Hij waarschuwde dat de mogelijkheden om in 2022 soelaas te bieden “zeer beperkt” zijn.

Minimumloon, ontkoppeling van pensioenen en problemen met de ongelijkheid in vermogen spelen een grote rol in het debat

Door het minimumloon te verhogen, willen de coalitiepartijen ervoor zorgen dat mensen aan de onderkant van de arbeidsmarkt betere kansen krijgen. Ook de verhoging van de bijstand draagt ​​bij aan het verhogen van het bestaansminimum. Maar ook het verhogen van de AOW kost miljarden en komt ten goede aan mensen met een goed aanvullend pensioen. Daarom wil het kabinet een eenmalige uitzondering maken om te voorkomen dat de pensioenuitkeringen stijgen.

De AOW is sinds de jaren tachtig automatisch meegegroeid met het minimumloon. De hele oppositie wil dat dit zo blijft. Een motie om de praktijk voort te zetten is ondertekend door de PvdA, GroenLinks, JA21, PvdD, Volt, BIJ1, BBB, SGP en Kamerlid Liane den Haan. De SP en PVV hebben al soortgelijke moties ingediend. De coalitieregering heeft een of meer van deze partijen nodig om meerderheidssteun in de Eerste Kamer te kunnen claimen.

Rutte zei ook dat hij wacht op verschillende ministeries die onderzoeken afronden naar manieren om de welvaartsongelijkheid in Nederland te verminderen. Zij zullen hierover voor de zomer een rapport publiceren. Pas dan zal het kabinet reageren, zei hij. GroenLinks-leider Jesse Klaver vroeg de minister-president wat het nieuwe kabinet van plan is te doen om ongelijkheid aan te pakken. Hoewel het kabinet probeert inkomensverschillen tussen demografische groepen aan te pakken, menen verschillende politieke partijen het verschil in opgebouwde activa door verschillende groepen is een groeiend probleem, zoals de toenemende ongelijkheid tussen huiseigenaren en huurders.

Ook Rutte gaf toe dat vermogensongelijkheid “de laatste jaren relevanter is geworden”. Maar het zwaarder belasten van vermogen is geen doel op zich, benadrukte hij.

Zijn reactie stuitte op verontwaardiging van Klaver, DENK-leider Farid Azarkan, PvdA-leider Lilianne Ploumen en SP-lid Lilian Marijnissen. Klaver beschuldigde de premier zelfs van het spelen van Liar’s Poker. “Alle partijen zeiden in hun verkiezingsprogramma’s de belasting op vermogen te verhogen. En het compromis is dat er 100 miljoen belastingvermindering in het regeerakkoord komt”, concludeerde de GroenLinks-leider. Ploumen wilde ook weten hoe het onderwerp is behandeld tijdens de kabinetsformatiegesprekken.

Klaver gaf aan dat er al genoeg berichten zijn geschreven over vermogensbelasting. Tijdens het debat overhandigde hij de rapporten aan de premier. De GroenLinks-leider kon niet geloven dat Rutte “an 2022 nog geen mening heeft over vermogensongelijkheid”, die volgens Klaver “de grootste aanjager van ongelijkheid in Nederland” is.

Rutte gaf aan het “oprecht interessant” te vinden om “te kijken hoe de adviseurs zeggen hoe we dit beleidsmatig moeten bekijken”, maar hij wilde niet vooruitlopen op het officiële advies, houdt Rutte vol.

Gert-Jan Segers, leider van de coalitiepartij ChristenUnie, gaf aan dat zijn partij wel “politieke openheid” heeft om belastingen op werk te verschuiven naar belastingen op vermogen. “Daar gaan we rustig over praten”, aldus Segers.

Gerelateerde artikelen

Wellicht ben je ook geïnteresseerd in?

PSV verliest in Enschede van FC Twente

PSV Eindhoven zette vanavond een deuk in hun titelhoop door in Enschede te verliezen van FC Twente. Ajax heeft nu een voorsprong van drie punten

Het laatste nieuws in je mailbox ontvangen?