Nederland werkt samen met China aan DNA-onderzoek; Betrokken deskundigen

Image source - Pexels.com


Drie Nederlandse toplaboratoria werken al jaren samen met Chinese wetenschappers aan de ontwikkeling van gevoelige DNA-technieken, melden RTL Nieuws en Follow the Money op basis van hun onderzoek. Experts maken zich zorgen over deze samenwerking.

RTL en FTM keken naar 20 wetenschappelijke publicaties die lichaamskenmerken voorspellen op basis van een DNA-profiel en gezichtsherkenningstechnieken. In sommige studies werd gekeken naar het in kaart brengen van familiebanden.

Nederland gebruikt dergelijke technieken om verdachten van moord en verkrachting op te sporen met behulp van DNA-sporen. Maar China, een land dat bekend staat om het niet altijd respecteren van de mensenrechten, kan deze technieken ook gebruiken om minderheden als Oeigoeren en Tibetanen te onderdrukken en te vervolgen.

In de onderzoeken werkten het Erasmus MC, het Leids Universitair Medisch Centrum (LUMC) en het Nederlands Forensisch Instituut (NFI) samen met Chinese onderzoekers die indirect en zelfs direct contact hebben met het Chinese ministerie van Openbare Veiligheid, de politie in het land. Een deel van de onderzoekers is betaald of in dienst van de Chinese politie, aldus FTM en RTL.

Zeven studies gebruikten DNA van Oeigoeren, van wie bij drie hun bloed werd afgenomen door de forensische dienst van het ministerie van Openbare Veiligheid. Twee van die onderzoeken werden onlangs afgewezen op “ethische gronden” – het was onduidelijk of de Oeigoerse mensen vrijwillig het bloed doneerden. Het Erasmus MC zei documenten te hebben gezien waaruit blijkt dat de Oeigoeren in de andere gevallen vrijwillig DNA-monsters hebben gedoneerd.

Professor Yves Moreau van de KU Leuven, die onderzoek doet naar wetenschappers die samenwerken met de Chinese politie, noemde de samenwerking tussen Nederlandse laboratoria en dergelijke wetenschappers ‘fundamenteel verkeerd’. Moreau wees erop dat toestemmingsverklaringen in de praktijk weinig zeggen in China. Hij zei dat de ethische commissies in het land heel andere regels hebben dan die in het westen.

Het Erasmus MC laat in een reactie aan RTL weten dat het geen probleem ziet om samen te werken met Chinese onderzoekers, omdat de kennis die voortkomt uit de onderzoeken waar het bij betrokken is, niet kan worden gebruikt voor gezichtsherkenning en het identificeren van Oeigoeren. Het Erasmus MC zegt alleen te werken met wetenschappers verbonden aan Chinese universiteiten en niet met de Chinese politie. Het Rotterdams medisch centrum voegde eraan toe dat het uit voorzorg al gestopt is met het gebruik van Oeigoers DNA, hoewel het daar niets verkeerds in ziet.

In een onderzoek uit 2018 waaraan het NFI meedeed, werd DNA van Nederlanders vergeleken met DNA van Oeigoeren. Het NFI zei tegen RTL dat het niet wist dat in het onderzoek DNA van Oeigoeren was opgenomen. Het instituut ontkende samen te werken met Chinese onderzoekers en zei alleen een bijdrage te hebben geleverd op verzoek van het Erasmus MC.

Het LUMC droeg bij aan vier onderzoeken, waaronder twee met Chinese onderzoekers die voor de Chinese politie werkten en één die het DNA van Oeigoeren vergeleek met het DNA van Nederlanders. Het LUMC vertelde aan RTL dat het niet betrokken was bij een nauwe samenwerking met de Chinese onderzoekers.

Gerelateerde artikelen

Wellicht ben je ook geïnteresseerd in?

Het laatste nieuws in je mailbox ontvangen?